Czy KSeF i JPK CIT przyczynią się do wzrostu kontroli AML?

Wdrożenie Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) oraz JPK_CIT bezpośrednio i znacząco przyczyni się do wzrostu skuteczności i liczby kontroli w obszarze AML (przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu). Mimo że KSeF i JPK_CIT to systemy służące do analiz podatkowych, to w dobie cyfryzacji administracji publicznej działają one jak naczynia połączone z systemami bankowymi (STIR) i analitycznymi Generalnego Inspektora Informacji Finansowej (GIIF).

Do tej pory banki i inspektorzy skarbowi analizowali głównie przepływy na kontach bankowych (transakcje powyżej 15 000 euro lub tzw. transakcje podejrzane). Brakowało im jednak natychmiastowego wglądu w dokumenty stanowiące podstawę tych przelewów. KSeF umożliwia organom podatkowym wgląd w każdą wystawioną fakturę w czasie rzeczywistym. Algorytmy mogą natychmiast zestawić fakturę z KSeF z faktycznym przepływem pieniężnym na rachunku bankowym (rejestrowanym przez system STIR). Wszystkie te dane można uzyskać w jednym formacie XML.

Przykładowo, jeśli firma generuje duże obroty na fakturach, które nie mają odzwierciedlenia w przelewach (lub odwrotnie: przyjmuje wysokie wpłaty bez pokrycia fakturami ujętymi w KSeF), systemy automatycznie oznaczą taki podmiot jako rodzący wysokie ryzyko AML.

Struktura JPK_CIT (szczególnie JPK_KR_PD) wymaga przesyłania pełnych zapisów z ksiąg rachunkowych, w tym szczegółowych danych o kontrahentach i znaczników podatkowych. Pozwala to na automatyczne prowadzenie benchmarkingu branżowego, analizę nietypowych transakcji oraz wychwytywanie niskiej rentowności podmiotu, wypłat kasowych itp.

Rozbieżności w strukturze kosztów, duże transfery zysków do podmiotów powiązanych czy nietypowe operacje na kapitałach, które dotychczas w sposób skumulowany prezentowane były w sprawozdaniu finansowym, zostaną szybko wykryte przez algorytmy KAS. Administracja podatkowa, ściśle współpracując z GIIF, automatycznie przekaże te dane do jednostek odpowiedzialnych za AML.

Dodatkowo, dzięki kontroli krzyżowej w KSeF organy podatkowe szybko wykryją faktury wystawione przez podmioty nieaktywne, nowo zarejestrowane podmioty (tzw. znikający podatnicy) lub niemające zaplecza infrastrukturalnego do wykonania danej usługi. Zwiększy się skuteczność kontroli a szczególnie KSeF ułatwi wykrycie procederu wyłudzania VAT czy sztucznego generowania kosztów i automatycznie uruchomi weryfikacje AML, gdyż środki pochodzące z przestępstw skarbowych stają się „brudnymi pieniędzmi”.

Wdrożenie KSeF i JPK_CIT kończy erę tzw. finansowej anonimowości. Urzędy nie muszą już przychodzić na kontrolę fizyczną, by zidentyfikować ryzyko – analityka Big Data wytypuje podejrzane przepływy zdalnie, co bezpośrednio przełoży się na wzrost postępowań i kontroli z zakresu AML. Warto zadbać o szkolenia personelu i procedury AML, które muszą posiadać instytucje obowiązane.

Bieżące doradztwo pozwala reagować na problemy zanim przerodzą się w spór, zaległość lub kosztowną korektę. Informacje o subskrypcjach LEX4you znajdziesz tutaj: https://lex4you.pl/subskrypcje/

dr Małgorzata Rzeszutek
doradca podatkowy