Co ze schematami podatkowymi po zmianach?

Od 1 października 2026 roku wchodzą w życie istotne zmiany w przepisach dotyczących raportowania schematów podatkowych (MDR). Głównym celem zmian jest odciążenie przedsiębiorców oraz dostosowanie polskich przepisów do unijnej dyrektywy DAC6.

Najważniejsza zmiana to całkowite zniesienie obowiązku raportowania krajowych schematów podatkowych. Raportowaniu będą podlegały wyłącznie schematy o charakterze transgranicznym (obejmujące więcej niż jeden kraj). Dla firm działających wyłącznie na polskim rynku oznacza to niemal całkowity koniec obowiązków sprawozdawczych MDR.

Z zakresu raportowania MDR całkowicie wyłączono podatki obrotowe – czyli uzgodnienia dotyczące podatku VAT oraz podatku akcyzowego. System skupi się przede wszystkim na podatkach dochodowych (CIT/PIT). Zlikwidowany zostaje również ustawowy obowiązek posiadania i wdrażania wewnętrznej procedury MDR (oraz grożące za jej brak kary administracyjne). Zmiana ta dotyczy m.in. dużych firm, biur rachunkowych oraz kancelarii podatkowych.

Minister Finansów 15 września wydał rozporządzenie w sprawie sposobu przesyłania informacji o schemacie podatkowym za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Złożenie kluczowego formularza MDR-3 (informacja o stosowaniu schematu) będzie odbywać się tylko raz w roku (do końca 4. miesiąca po zakończeniu roku podatkowego). Dodatkowo dokument ten będzie mógł podpisać pełnomocnik, co wcześniej było niemożliwe.

Przepisy rezygnują z dotychczasowej kategorii podmiotu wspomagającego – w obrocie prawnym pozostaną jedynie promotor i korzystający. Jednocześnie, zgodnie z wyrokami TSUE, mocno wzmocniono ochronę tajemnicy zawodowej adwokatów, radców prawnych i doradców podatkowych – nie będą oni raportować schematów, jeśli naruszałoby to ich tajemnicę, a ich rola ograniczy się do poinformowania klienta o takim obowiązku.

Po 1 października 2026 r. przepisy o MDR zostaną oficjalnie wyłączone z możliwości uzyskania interpretacji indywidualnej. Podatnicy i promotorzy będą musieli oceniać transakcje transgraniczne samodzielnie, bez wsparcia KAS w tej formie.

Warto pamiętać, że do 30 września 2026 r. obowiązują stare zasady. Jeżeli obowiązek zaraportowania schematu krajowego powstał przed 1 października 2026 r., należy go zgłosić na dotychczasowych warunkach. Przepisy przejściowe przewidują jednak ułatwienie: jeśli informacja o schemacie krajowym (MDR-1) została złożona przed wejściem w życie nowelizacji, nie trzeba będzie składać dla niego deklaracji o jego stosowaniu (MDR-3).

Krajowy system zgłoszeń MDR znika, jednak kontrole przeszłych rozliczeń oraz ogólna klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania (GAAR) pozostają w mocy. Warto przeanalizować transakcje z ostatniego roku, szczególnie w zakresie podatku u źródła, restrukturyzacji spółek czy transakcji realizowanych przez fundacje rodzinne.

Każda sytuacja wymaga analizy konkretnych dokumentów, okoliczności i ryzyk. W przypadku potrzeby indywidualnego wsparcia zachęcamy do kontaktu z zespołem LEX4you: https://lex4you.pl/kontakt/

dr Małgorzata Rzeszutek
doradca podatkowy