Newsletter podatkocentryczny #35

• Import usług finansowych a zwolnienie z VAT – NSA o prawie do wyboru opodatkowania.
• Opłata za ponadnormatywne zużycie towaru a VAT: stanowisko NSA.
• Bonus za polecenie kandydata nie jest przychodem ze stosunku pracy: najnowsze stanowisko Dyrektora KIS.
• Ordynacja podatkowa po zmianach: nowe zasady już obowiązują. 
• Kalendarium

Import usług finansowych a zwolnienie z VAT – NSA o prawie do wyboru opodatkowania.

14 września 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok w sprawie możliwości rezygnacji ze zwolnienia z VAT przy imporcie usług finansowych. Sąd uznał, że podatnik nabywający takie usługi od zagranicznego kontrahenta nie może samodzielnie zdecydować o ich opodatkowaniu VAT. Prawo wyboru opodatkowania, o którym mowa w art. 43 ust. 22 ustawy o VAT, przysługuje bowiem usługodawcy, a nie podmiotowi rozliczającemu podatek z tytułu importu usług. W praktyce oznacza to, że polski podatnik nie może własną decyzją zrezygnować ze zwolnienia i opodatkować nabywanych usług finansowych. Wyrok NSA ma istotne znaczenie dla podatników korzystających z usług finansowych świadczonych przez zagranicznych kontrahentów (sygn. I FSK 1928/23). 

Stan faktyczny: 

Wnioskodawca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą w Polsce i będący czynnym podatnikiem VAT wystąpił z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej. W związku z planowanym rozwojem działalności w zakresie handlu towarami zamierza korzystać z usług finansowania świadczonych przez podmiot z siedzibą w Niemczech, który profesjonalnie świadczy usługi finansowe. Usługi te co do zasady korzystają ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 i 39 ustawy o VAT, a ich nabycie od zagranicznego kontrahenta podlega rozliczeniu w Polsce jako import usług. 

Wnioskodawca rozważał dwa modele. W pierwszym nabywałby usługi finansowe wyłącznie na własne potrzeby. W drugim część usług nabywałby we własnym imieniu, ale na rzecz polskich podatników. W drugim modelu część kosztów nabytych usług przenosiłby na ostatecznych odbiorców w drodze refaktury. W obu przypadkach planował złożyć zawiadomienie o wyborze opodatkowania usług finansowych na podstawie art. 43 ust. 22 ustawy o VAT. 

Sam Wnioskodawca uważał, że w obu modelach może zrezygnować ze zwolnienia z VAT  i wybrać opodatkowanie usług finansowych z zastosowaniem podstawowej stawki VAT. Argumentował, że art. 43 ust. 22 ustawy o VAT posługuje się ogólnym pojęciem „podatnika” i nie ogranicza prawa wyboru opodatkowania wyłącznie do usługodawcy. Jego zdaniem uprawnienie to może zatem przysługiwać również nabywcy rozliczającemu import usług w ramach mechanizmu odwrotnego obciążenia. 

Wnioskodawca wskazywał, że skoro na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT nabywca jest zobowiązany do rozliczenia podatku należnego, spełnia również warunek „podatnika” określony w art. 43 ust. 22 ustawy o VAT. W odniesieniu do drugiego modelu dodatkowo argumentował, że przy refakturowaniu usług finansowych występuje jako usługodawca wobec ostatecznego odbiorcy. W jego ocenie pozwala to na zastosowanie art. 43 ust. 22 ustawy o VAT również do usług refakturowanych na rzecz polskich podatników. 

Stanowisko organu podatkowego: 

Dyrektor KIS uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe w zakresie możliwości wyboru opodatkowania importu usług finansowych w modelu pierwszym oraz nabywanych usług w modelu drugim. Jednocześnie za prawidłowe uznał stanowisko dotyczące możliwości opodatkowania usług finansowych refakturowanych na rzecz polskich podatników. 

Organ wskazał, że art. 43 ust. 22 ustawy o VAT pozwala na rezygnację ze zwolnienia w przypadku usług finansowych świadczonych przez podatnika na rzecz innych podatników. Przy imporcie usług nabywca nie świadczy jednak usługi, lecz jedynie rozlicza podatek należny z tytułu jej nabycia. Nie może więc skorzystać z opcji opodatkowania przewidzianej w tym przepisie. 

Odmiennie organ ocenił refakturowanie usług finansowych. Fiskus wskazał, że w tym przypadku Wnioskodawca występuje jako usługodawca wobec polskiego podatnika, dlatego może wybrać opodatkowanie refakturowanej usługi na podstawie art. 43 ust. 22 ustawy o VAT. Oznacza to, że w modelu drugim opcja opodatkowania nie obejmuje importu usług od niemieckiego kontrahenta, ale może zostać zastosowana do usług refakturowanych na rzecz polskich podatników. 

Stanowisko WSA: 

W wyniku zaskarżenia wydanej interpretacji sprawa trafiła na wokandę Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. 

WSA w Warszawie przyznał rację Skarżącemu i uznał, że prawo do rezygnacji ze zwolnienia z VAT może obejmować również import usług finansowych rozliczany przez nabywcę w ramach odwrotnego obciążenia. Sąd wskazał, że art. 43 ust. 22 ustawy o VAT przyznaje to uprawnienie „podatnikowi”, a w przypadku importu usług podatnikiem jest usługobiorca zobowiązany do rozliczenia VAT. 

Zdaniem Sądu przepisy nie dają podstaw do wyłączenia z tego uprawnienia podatników rozliczających import usług. Zwrot „usługi świadczone na rzecz podatników” należy rozumieć jako ograniczenie opcji opodatkowania do transakcji B2B, a nie jako wyłączenie importu usług. WSA zwrócił również uwagę na zasadę neutralności VAT i podkreślił, że uzasadnienie przepisów wprowadzających art. 43 ust. 22 nie wskazuje na wyłączenie usług rozliczanych przez nabywcę w ramach odwrotnego obciążenia. 

Stanowisko NSA: 

Wyrok wydany przez WSA został zaskarżony w drodze wniesionej skargi kasacyjnej. Rozpatrując sprawę, NSA uznał, że prawo do rezygnacji ze zwolnienia z VAT w przypadku usług finansowych przysługuje usługodawcy, a nie nabywcy rozliczającemu import usług. Sąd wskazał, że nabywca, mimo obowiązku rozliczenia VAT w ramach odwrotnego obciążenia, nie staje się usługodawcą, lecz jest podmiotem zobowiązanym do rozliczenia podatku z tytułu nabycia usługi. Z brzmienia art. 43 ust. 22 ustawy o VAT wynika natomiast, że możliwość wyboru opodatkowania dotyczy usług „świadczonych na rzecz podatników”, co w ocenie NSA oznacza, że uprawnienie to przysługuje podmiotowi świadczącemu usługę.  W konsekwencji polski nabywca nie może samodzielnie zrezygnować ze zwolnienia      i opodatkować importowanych usług finansowych. 

Wyrok NSA ma istotne znaczenie dla podatników korzystających z usług finansowych świadczonych przez zagranicznych kontrahentów. Potwierdza, że sam obowiązek rozliczenia VAT z tytułu importu usług nie daje nabywcy prawa do rezygnacji ze zwolnienia i wyboru opodatkowania.

Źródło:

• I FSK 1928/23 – Wyrok NSA z 2026-09-14 
• III SA/Wa 490/23 – Wyrok WSA w Warszawie z 2023-06-16 

Opłata za ponadnormatywne zużycie towaru a VAT: stanowisko NSA.

23 września 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok dotyczący opodatkowania VAT opłat pobieranych od konsumentów za ponadnormatywne zużycie towaru. Sąd uznał, że w analizowanej sprawie opłata miała charakter odszkodowawczy, a nie stanowiła wynagrodzenia za świadczenie usług. Sam fakt uregulowania obowiązku zapłaty takiej opłaty w regulaminie sklepu lub przepisach dotyczących odpowiedzialności konsumenta nie przesądza o jej opodatkowaniu VAT. NSA odwołał się przy tym do orzecznictwa TSUE dotyczącego świadczeń o charakterze odszkodowawczym. Wyrok wpisuje się również w dotychczasowe orzecznictwo NSA dotyczące opłat o charakterze odszkodowawczym (sygn. I FSK 778/25). 

Stan faktyczny: 

Spółka zajmuje się sprzedażą elektroniki użytkowej, głównie za pośrednictwem sklepu internetowego, którego klientami są przede wszystkim konsumenci. W związku z prawem do odstąpienia od umowy zawartej na odległość zdarzają się sytuacje, w których zwracany towar nosi ślady użytkowania wykraczającego poza zakres niezbędny do sprawdzenia jego charakteru, cech i funkcjonowania. Towar bywa zabrudzony, uszkodzony lub niekompletny albo nosi ślady zużycia, co wpływa na jego wartość i może wymagać naprawy, czyszczenia albo sprzedaży po obniżonej cenie. 

W związku z tym Spółka opracowała procedurę oceny stanu zwracanych produktów. Towar jest sprawdzany i dokumentowany, m.in. za pomocą zdjęć, a następnie ustalana jest kwota odpowiadająca zmniejszeniu jego wartości. Przy jej określaniu uwzględniane są rodzaj i zakres uszkodzeń oraz koszty związane z przywróceniem towaru do stanu pozwalającego na jego dalszą sprzedaż. 

Ustalona kwota ma być dochodzona od konsumenta niezależnie od zwrotu ceny towaru albo potrącana z kwoty podlegającej zwrotowi w związku z odstąpieniem od umowy. Spółka uznała, że kwota ta stanowi odszkodowanie za zmniejszenie wartości towaru, o którym mowa w art. 34 ust. 4 ustawy o prawach konsumenta, a nie wynagrodzenie za świadczenie usługi. W związku z tym wystąpiła o interpretację indywidualną, aby potwierdzić, czy otrzymane od konsumentów kwoty z tego tytułu podlegają opodatkowaniu VAT. 

Stanowisko organu:  

Dyrektor KIS nie zgodził się ze stanowiskiem spółki. Uznał, że kwoty pobierane od konsumentów w związku ze zmniejszeniem wartości zwracanego towaru nie mają charakteru odszkodowawczego. Zdaniem fiskusa możliwość ich naliczenia wynika bowiem z warunków umowy sprzedaży oraz regulaminu sklepu. 

W ocenie Dyrektora KIS pobierana kwota stanowi wynagrodzenie za świadczenie usługi. Konsument, dokonując zapłaty, uzyskuje możliwość uniknięcia dalszych roszczeń spółki związanych ze zwrotem towaru w pogorszonym stanie. Organ uznał więc, że istnieje bezpośredni związek między świadczeniem spółki a zapłatą konsumenta, co oznacza, że otrzymana kwota jest wynagrodzeniem za odpłatną usługę w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. 

W konsekwencji Dyrektor KIS stwierdził, że opłaty pobierane za ponadnormatywne zużycie lub uszkodzenie zwracanego towaru podlegają opodatkowaniu VAT. 

Stanowisko WSA: 

Spółka nie zgodziła się ze stanowiskiem i argumentacją organu podatkowego i zdecydowała się wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. 

WSA w Poznaniu uznał skargę spółki za zasadną i uchylił interpretację Dyrektora KIS. Sąd wskazał, że kwota pobierana od konsumenta za zmniejszenie wartości zwracanego towaru ma charakter odszkodowawczy, a nie stanowi wynagrodzenia za usługę. Konsument, uiszczając tę kwotę, nie otrzymuje bowiem żadnego świadczenia wzajemnego. Opłata ma jedynie zrekompensować spółce szkodę wynikającą z ponadnormatywnego korzystania z towaru. 

Zdaniem Sądu samo określenie obowiązku zapłaty w regulaminie sklepu nie przesądza o opodatkowaniu VAT. Kluczowe jest to, że opłata jest należna po odstąpieniu od umowy i wynika z nieprawidłowego korzystania ze zwracanego towaru. W konsekwencji WSA uznał, że nie stanowi ona wynagrodzenia za odpłatne świadczenie usług i nie podlega VAT. 

Stanowisko NSA: 

W wyniku zaskarżenia sprawa trafiła do NSA, który oddalił skargę kasacyjną i podzielił stanowisko sądu I instancji. Uznał, że sporne opłaty mają charakter odszkodowawczy, a nie stanowią wynagrodzenia za świadczenie usług podlegające VAT. 

Sąd wskazał, że celem opłat jest zrekompensowanie spółce kosztów i strat wynikających z ponadnormatywnego zużycia towaru przez konsumenta. Sam fakt uregulowania odpowiedzialności konsumenta w regulaminie sklepu lub przepisach prawa nie oznacza natomiast, że opłata jest wynagrodzeniem za świadczenie wzajemne. 

NSA odwołał się również do wyroku TSUE, wskazując, że świadczenie o charakterze odszkodowawczym, które nie stanowi wynagrodzenia za konkretną usługę, pozostaje poza zakresem VAT. Sąd podkreślił, że takie podejście znajduje potwierdzenie również w jego dotychczasowym orzecznictwie. 

Wyrok potwierdza, że w sytuacji, gdy opłata ma rzeczywiście charakter odszkodowawczy i służy rekompensacie poniesionej szkody, a przedsiębiorca nie świadczy w zamian żadnej usługi, kwota ta nie stanowi wynagrodzenia za usługę i pozostaje poza zakresem VAT. Ma to istotne znaczenie dla przedsiębiorców stosujących opłaty za ponadnormatywne zużycie lub uszkodzenie towarów przez klientów.

Źródło:

• I SA/Po 32/25 – Wyrok WSA w Poznaniu z 2025-03-04 
• Wyrok NSA z dnia 23 września 2026 r. sygn. I FSK 778/25 

Bonus za polecenie kandydata nie jest przychodem ze stosunku pracy: najnowsze stanowisko Dyrektora KIS.

17 września 2026 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał interpretację dotyczącą opodatkowania bonusów wypłacanych pracownikom za polecenie kandydatów do pracy. Organ uznał, że bonus taki nie stanowi przychodu ze stosunku pracy, jeżeli polecanie kandydatów nie należy do obowiązków pracownika, a udział w programie jest dobrowolny. W takim przypadku świadczenie należy zakwalifikować jako przychód z innych źródeł. Oznacza to, że pracodawca nie ma obowiązku pobierania zaliczki na podatek dochodowy od wypłaconego bonusu. Powinien natomiast wykazać ten przychód w informacji PIT-11 (sygn. nr 0114-KDWP.4011.421.2026.2.ŁZ). 

Stan faktyczny:  

Spółka prowadzi dobrowolny program poleceń pracowniczych, w ramach którego pracownicy oraz współpracownicy B2B mogą polecać kandydatów do pracy. Bonus jest wypłacany po spełnieniu określonych warunków, m.in. zatrudnieniu poleconej osoby i kontynuowaniu przez nią współpracy przez co najmniej trzy miesiące. Polecanie kandydatów nie należy do obowiązków pracowników ani do zakresu usług świadczonych przez współpracowników, a zasady programu zostały określone w odrębnym dokumencie. W przypadku pracowników bonus może być wypłacany razem z wynagrodzeniem, jednak jest wykazywany odrębnie i nie stanowi wynagrodzenia za pracę. 

Spółka uznała, że bonus wypłacany pracownikom nie stanowi przychodu ze stosunku pracy, lecz przychód z innych źródeł. W jej ocenie decydujące znaczenie ma brak związku między świadczeniem a wykonywaniem obowiązków pracowniczych. Dobrowolny udział w programie oraz fakt, że polecanie kandydatów nie należy do obowiązków pracownika, przemawiają za zakwalifikowaniem bonusu poza przychodami ze stosunku pracy.     W konsekwencji spółka nie powinna pobierać od bonusu zaliczki na PIT, lecz wykazać go w informacji PIT-11. 

Stanowisko organu:  

Dyrektor KIS uznał stanowisko spółki za prawidłowe. Organ potwierdził, że bonus wypłacany pracownikom w ramach programu poleceń nie stanowi przychodu ze stosunku pracy, ponieważ nie jest związany z wykonywaniem przez nich obowiązków pracowniczych. Udział w programie jest dobrowolny, a polecanie kandydatów nie należy do obowiązków pracowników ani nie stanowi elementu ich wynagrodzenia. Bonus należy zatem zakwalifikować do przychodów z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 i art. 20 ust. 1 ustawy o PIT. 

Organ podkreślił, że o zakwalifikowaniu świadczenia do przychodów ze stosunku pracy decyduje jego związek z wykonywaniem pracy lub obowiązkami wynikającymi ze stosunku pracy. W tym przypadku takiego związku nie ma. Bonus jest przyznawany za polecenie kandydata w ramach odrębnego, dobrowolnego programu, a nie za wykonywanie obowiązków pracowniczych. Bez znaczenia pozostaje przy tym fakt, że bonus może być wypłacany razem z wynagrodzeniem za pracę. 

Skoro świadczenie nie jest związane z wykonywaniem pracy, stanowi przychód z innych źródeł. W konsekwencji spółka nie ma obowiązku pobierania zaliczki na PIT, a powinna wykazać przychód w informacji PIT-11 przekazywanej pracownikowi i właściwemu urzędowi skarbowemu. 

Interpretacja potwierdza, że bonus za polecenie kandydata może stanowić przychód z innych źródeł, jeżeli udział w programie jest dobrowolny, a polecanie kandydatów nie należy do obowiązków pracownika. W takim przypadku pracodawca nie pobiera zaliczki na PIT, ale powinien wykazać wypłacony bonus w informacji PIT-11. Stanowisko KIS może być istotną wskazówką dla firm, które stosują podobne programy poleceń. O kwalifikacji podatkowej bonusu decydują jednak zasady konkretnego programu oraz to, czy świadczenie pozostaje w związku z wykonywaniem obowiązków pracowniczych.

Źródło:

• Pismo Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 17 września 2026 r., nr 0114-KDWP.4011.421.2026.2.ŁZ, Bonus za polecenie kandydata w programie pracowniczym. 

Ordynacja podatkowa po zmianach: nowe zasady już obowiązują.

1 października 2026 r. weszły w życie zmiany w Ordynacji podatkowej, kończąc etap prac legislacyjnych nad projektowanymi rozwiązaniami. Od tego dnia podatnicy i organy podatkowe stosują nowe regulacje, które modyfikują dotychczasowe zasady m.in. w zakresie postępowania podatkowego, przedawnienia zobowiązań oraz nadpłat. 

Najważniejsze zmiany obejmują: 

Ograniczenie raportowania krajowych schematów podatkowych (MDR) – od 1 października obowiązek raportowania MDR został ograniczony do schematów transgranicznych. Oznacza to istotne zmniejszenie obowiązków związanych z raportowaniem krajowych uzgodnień. 

Prostsze odzyskiwanie nadpłaty – w określonych przypadkach podatnik nie musi już składać odrębnego wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Złożenie prawidłowej korekty deklaracji może wystarczyć do uruchomienia procedury zwrotu nadpłaty. 

Szybszy zwrot podatku – nowelizacja przewiduje rozwiązania, które w określonych przypadkach pozwalają na dokonanie zwrotu w terminie 30 dni, bez konieczności wydawania decyzji przez organ, jeżeli nie ma on wątpliwości co do prawidłowości rozliczenia. 

Doprecyzowane zasady oprocentowania zwrotu – nowelizacja określa, od kiedy podatnikowi należy się oprocentowanie, jeżeli urząd nie zwróci podatku w przewidzianym terminie. Ma to ułatwić ustalenie, kiedy podatnik może domagać się rekompensaty za opóźnienie w zwrocie należnych mu środków. 

Wyższy limit zapłaty podatku przez osobę trzecią – kwota, do której osoba trzecia może skutecznie zapłacić podatek za podatnika, wzrosła z 1000 zł do 5000 zł. W praktyce ułatwia to regulowanie niewielkich zobowiązań podatkowych np. przez członków rodziny czy wspólników. 

Jednoznaczne zasady zaliczania wpłat na raty – jeżeli podatek lub zaległość zostały rozłożone na raty, wpłata będzie zaliczana na ratę z najwcześniejszym terminem płatności. Rozwiązanie ma uporządkować sposób rozliczania wpłat i ograniczyć pojawiające się wcześniej wątpliwości. 

Nowe zasady dotyczące korekt deklaracji – korektę deklaracji nadal można złożyć bez uzasadnienia, jednak przy korekcie, z której wynika nadpłata przekraczająca 10 000 zł, podatnik będzie musiał przedstawić pisemne uzasadnienie przyczyn jej złożenia. 

Przesłuchania online – w postępowaniu podatkowym możliwe jest przeprowadzenie przesłuchania strony lub świadka z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej. Organ może również utrwalić przebieg przesłuchania za pomocą obrazu lub dźwięku, co powinno ograniczyć konieczność osobistego stawiennictwa. 

Sprawniejsze prowadzenie postępowań przez KAS – zmieniono zasady dotyczące prowadzenia kontroli i postępowań w sprawach podatników właściwych dla różnych urzędów skarbowych. Celem rozwiązania jest usprawnienie prowadzenia spraw powiązanych oraz ograniczenie powielania czynności przez różne organy. 

Doprecyzowanie zasad liczenia terminów – ustawodawca uściślił, że zasada przesuwania terminu przypadającego w sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy odnosi się do terminu wykonania czynności. Zmiana ma przede wszystkim uporządkować dotychczasowe wątpliwości interpretacyjne. 

Mandat zaoczny w sprawach o wykroczenia skarbowe – rozszerzono możliwość nałożenia grzywny w drodze mandatu karnego zaocznego, gdy wykroczenie skarbowe zostanie stwierdzone pod nieobecność sprawcy i spełnione są pozostałe ustawowe warunki. 

Źródło:

• Ustawa z dnia 29 maja 2026 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. z 2026 r. poz. 846.  

Kalendarium

Ważne terminy podatkowe

15.10.2026

• Wpłata do PPK  
• Podatek od nieruchomości i podatek leśny za październik 2026 r.  
• Wpłata składek ZUS za wrzesień oraz przekazanie dokumentacji rozliczeniowej 

20.10.2026

• Wpłata składek na ZUS – pozostali płatnicy z wyjątkiem osób prawnych, jednostek budżetowych oraz samorządowych zakładów budżetowych za wrzesień 2026. 
• Wpłata na PFRON za wrzesień 2026 r. 
• Zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych i osób prawnych: wpłata miesięcznej zaliczki za wrzesień 2026 r.  
• Zaliczki od przychodów ze stosunku pracy: wpłata zaliczek za wrzesień 2026 r.  
• Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych: wpłata za wrzesień 2026 r.  
• Wpłata estońskiego CIT z tytułu: ukrytych zysków i wydatków niezwiązanych z działalnością gospodarczą, gdy w maju 2026 r. dokonano wypłaty, wydatku lub wykonano świadczenie; zmiany wartości składników majątku, jeżeli doszło do niej we wrześniu 2026 r. 
• Wpłata zaliczki za wrzesień 2026 r.: spółka dominująca reprezentująca PGK 

26.10.2026

• Wpłata VAT za wrzesień 2026 r. 
• Podatek cukrowy za wrzesień: rozliczenie  
• Pliki JPK V7M oraz ewidencyjna część JPK V7K za wrzesień 2026 r. 
• Deklaracja VAT-13 za wrzesień” złożenie przez przedstawiciela podatkowego  
• Deklaracja VAT-8, VAT-9M, VAT-12 za wrzesień 2026 r. 
• PSD-1: podatek od sprzedaży detalicznej rozliczenie za wrzesień 2026 r.  
• Podatek akcyzowy: deklaracja i wpłata podatku za wrzesień 2026 r.